De vakantieganger heeft het helemaal gehad met 14 dagen Torremolinos of drie weken zweten op Kreta, twee willekeurige vakantiebestemmingen die minstens 25 jaar uitermate populair zijn geweest bij de Nederlanders. Ook de wintersport is minder in trek dan voorheen. Maar booming business zijn cruises. 88.000 landgenoten boekten in 2011 een cruise.
Ondanks slechte economische vooruitzichten groeide de cruisemarkt vorig jaar met 40%. We moeten afwachten of de ramp met de Costa Concordia het enthousiasme voor een cruisevakantie zal temperen. Ik verwacht dat niet. We gaan immers niet minder vliegen als er een vliegtuig is verongelukt. De kans op een crash, zoals met de Costa Concordia, is gering, de mogelijkheid dat een vliegtuig neerstort is groter. In het dagelijks verkeer lopen we veel meer risico. Een eventueel dipje in de cruisemarkt zal slechts tijdelijk zijn. Dat is wel eens anders geweest.
Alleen rijke 50-plussers kunnen zich een cruise veroorloven. Dat is bijna een eeuw het imago van de cruisevaart geweest. Eind jaren zestig leek het gedaan met de cruises. Het vliegen naar verre bestemmingen was toen in opkomst. Wie een beetje geld bezat ging mooie reizen maken over land, cultuur ontdekken of decadent flaneren op boulevard van de Rivièra en andere mondaine stranden. Cruisen was iets voor de bejaarden die alles al hadden gezien en niet wisten wat ze met hun geld moesten doen. Voor ouderen met geld waren de casino’s aan boord van de schepen een trekpleister en de complete verzorging eveneens aantrekkelijk.
Door de fors gestegen brandstofprijzen (oliecrisis 1973) wordt het cruisen in de jaren 70 vrijwel onmogelijk. De cruiseschepen worden gesloopt of krijgen een andere bestemming. Enkele grote rederijen zoals de Holland Amerika Lijn konden overleven door een deel van de vloot van de hand te doen, hun kantoren te verhuizen naar het buitenland, goedkoper personeel aan te trekken en nevenactiviteiten te ontplooien.
De cruisemarkt ligt vrijwel stil als ABC Television Network in 1977 start met de sitcom The Love Boat. De Pacific Princess van Princess Cruises speelt daarin een voorname rol. Princess Cruises adverteert met “The Love Boat” en is de sponsor van de serie die onmiddellijk aanslaat en wereldwijd een groot succes wordt. Omdat The Love Boat afrekent met een stoffig imago van cruisen, profiteert niet alleen sponsor Princess Cruises van het succes maar krijgt de hele cruisemarkt een nieuwe impuls.
The Love Boat wordt tot 1986 uitgezonden, haalt 244 afleveringen en wordt in 1990 verfilmd. De remake in 1998 is een mislukking maar dan zit het cruisen alweer ruimschoots in de lift. Overigens werd het interieur van The Love Boat nagebouwd in de studio. Slechts een enkele scene is daadwerkelijk opgenomen op de Pacific Princess of op het zusterschip The Island Princess. Alle acteurs uit de serie zijn nog in leven en actief met acteren.
De onzalige ondergang van de Titanic weerhield scheepsbouwers er niet van om cruiseschepen met een dergelijk grote omvang te bouwen. De Queen Mary en de Queen Elizabeth 1 zijn daar mooie voorbeelden van. The Queen Elizabeth 2 was de overtreffende trap in luxe en grootte van al haar voorgangers. The Queen Elizabeth 2 beleefde in 1969 haar maidentrip. Het schip kan 3000 mensen vervoeren en is vrijwel net zo groot als de nu verongelukte Costa Concordia. The Queen Elizabeth 2 heeft geen last van de recessie op de cruisemarkt gehad. Het cruiseschip maakt reizen rond de wereld voor de super rijken en komt in het nieuws als het tijdens de Falkland oorlog (1982) de Britse regering het vordert om 3000 militairen te vervoeren.
Op 7 augustus 1992 loopt de QE2 op de rotsen bij Vineyard Sound (deze rotsen stonden niet op de kaarten). Op 11 september 1995 wordt de QE2 op weg naar de Verenigde Staten geraakt door een golf van 29 meter. The QE2 kampt ook nog een keer met de uitval van haar motoren waarbij de Pacific Princess te hulp schiet om de opvarenden te evacueren. The QE2 overleeft al deze drama’s en wordt in 2008 uit de vaart genomen en voor 100 miljoen pond verkocht aan Dubai om daar als drijvend Hotel verder te gaan.
Amerikanen zijn dol op cruisereizen naar en in het Caribische gebied, de Europese cruisemarkt moet nog van de grond komen. Begin jaren negentig durven de meeste Amerikaanse rederijen te investeren in hun cruisevloot. De schepen worden luxer en groter. Nog meer comfort en vooral meer entertainment aan boord. De schepen beginnen te lijken op kleine, varende dorpen. Alles wat we aan land als vanzelfsprekend beschouwen wordt op de cruiseschepen ook aangeboden. Van complete medische verzorging inclusief een volledige apotheek tot uitgebreide schoonheidsbehandelingen. Ook kleding, schoenen, sierraden en kunst is op de cruiseschepen te koop. Er zijn zelfs kunstveilingen aan boord.
De concurrentiestrijd tussen de reders barst los. Cruiseschepen zijn hot en worden aan de lopende band gebouwd waarbij de één nog groter en mooier is dan de ander. The Oasis of the Seas is op dit moment de grootste ter wereld en kan ruim 7000 man vervoeren. De bouw heeft 1.4 miljard dollar gekost. Om dergelijke schepen rendabel te houden moeten ze continu varen met een hoge bezettingsgraad. De Amerikanen verkennen de Europese markt en beginnen met korte reisjes aan te bieden op de Middellandse zee vanuit Rome. Nu komt een cruise binnen het budget van de gewone man. Voor minder dan 1000 dollar ervaar je de luxe van een cruise die voorheen minstens 6000 dollar zou hebben gekost. Het enige verschil is het vaargebied.
Het succes van de Middellandse zee cruise inspireert Europese rederijen. In een onvoorstelbaar hoog tempo worden er nieuwe cruiseschepen gebouwd. Hoe meer passagiers aan boord, hoe lucratiever het varen voor de reder wordt. Dat lukt door de prijzen van een cruise aantrekkelijk te maken voor een breed publiek. Maar dan moet je ook zorgen dat de vakantieganger onmiddellijk aan boord kan stappen en niet eerst een vliegreis moet maken naar een zuidelijke bestemming. In ons land worden daarom nieuwe terminals gebouwd in Amsterdam en Rotterdam en herleven de tijden van weleer: het uitzwaaien van je familie op de kade.
Opvallend is nu dat de cruisemarkt in Amerika een moeilijke tijd doormaakt en Europa het omgekeerde laat zien. De cruisereisjes vliegen weg. Hoe meer cruiseschepen er komen hoe vaker er iets mee mis zal gaan. Brand aan boord is de meest voorkomende calamiteit gevolgd door aanvaringen. De veiligheidseisen en veiligheidsvoorzieningen worden daarom regelmatig aangepast en uitgebreid. Maar mocht er iets fout gaan dan moeten we ook kunnen vertrouwen op hulptroepen van het vaste land. Daar schort nog veel aan, zo kunnen we lezen in het Reformatorisch dagblad van 19 januari.
Een keerzijde aan de cruisehype zit er ook. Tussen 1995 en 2011 zijn 166 mensen op onverklaarbare wijze tijdens hun cruise verdwenen. Diefstal, beroving en verkrachtingen komen betrekkelijk vaak voor. Maar ook moord is diverse malen voorgekomen waarvan twee maal op een huwelijksreis. De kapitein is de baas op het schip en gelijktijdig de rechter en politieagent. Hij ontvangt zijn orders van de rederij die hem zal opdragen om misdaad op zijn schip onder de kapiteinspet te houden. Er bestaat zelfs een organisatie die zich hard maakt voor een betere beveiliging van de cruiseschepen en hun gasten: The Cruise Victims Organisation.
De Knack publiceerde maandag een artikel met 7 redenen waarom we niet aan een cruise moeten beginnen. Het schip kan zinken, het is te duur omdat drankjes vaak niet bij de prijs zijn inbegrepen, er is geen politie op zee dus er kan je van alles overkomen (zie hierboven), cruisen is slecht voor de natuur, het entertainment is oubollig en afgestemd op de oudere reiziger en er is veel drankmisbruik. Maar sinds kort hebben we een varend Disney paradijs die korte metten maakt met de door Knack genoemde bezwaren. Althans..
Ze moeten mij niet laten meevaren. Ik zou gek worden van veel kinderen en die Disney figuren en ze onmiddellijk overboord smijten. Daarna zou ik me van ellende een stuk in de kraag zuipen en mij vergrijpen aan een blonde stewardess. Mocht er een rijk oud vrouwtje aan boord zijn dan ben ik de eerste die haar berooft van haar juwelen. De kapitein die me terecht wil wijzen zal ik fijntjes laten merken dat publiciteit mijn vakgebied is.
Bezint eer gij aan een cruise begint? De meest gehoorde klacht over de Costa Concordia was de extreme drukte aan boord van het schip. Die overbevolking is begrijpelijk als je de prijs voor een ticket betaalbaar wilt houden. Gelijktijdig zagen we dat het onmogelijk is zoveel mensen snel te evacueren. We mogen van geluk spreken dat het merendeel van de opvarenden gered is. Het had ook een ramp kunnen zijn met een omvang als die van de Titanic. Aan mij zijn dat soort drijvende steden niet besteed. Ik zou wel een cruise willen maken maar dan met de Pacific Princess. Verstandiger is een hut te boeken op de SS Rotterdam.
30 juli 2008 zullen de passagiers en crew van de Pacific Sun nooit meer vergeten. Het schip komt in een orkaan terecht en dit is wat er toen gebeurde:
Op 4 August 1991 verging de MTS Oceanos nabij de Zuid Afrikaanse kust.De oorzaak was zware storm en een explosie in de machinekamer waardoor er een gat in de romp ontstond. Kapitein Yiannis Avranas en zijn crew verlieten onmiddellijk het schip en bekommerden zich niet over de 571 passagiers. Een goochelaar en een gitarist van de entertainment groep grepen in. Zij klommen op de brug, zochten contact met de Marine en leidden de verdere evacuatie die uniek in de geschiedenis van scheepsrampen wordt genoemd. Met 16 helikopters van de luchtmacht werden alle 571 opvarenden gered. Het is één van de best gedocumenteerde rampen met een cruiseschip omdat twee andere leden van de entertainment groep met een homevideo zoveel mogelijk beelden schoten. Hoofdzakelijk om later aan te tonen dat de crew van het schip ernstig te kort was geschoten. Kapitein Yiannis Avranas en 4 van zijn officieren zijn door deze video en door getuigenissen veroordeeld door de rechtbank
Tot besluit een video van het beste cruiseschip te wereld, het enige met 5 sterren. Het schip is ongeveer de helft van de Costa Concordia. Maximaal kunnen 410 passagiers mee die allen beschikken over een zeer ruime suite die van alle gemakken is voorzien.
Ach overal schuilt gevaar of je nou in een hotel op land of zee zit het maakt niets uit. Meestal is er niets aan de hand en als er dan iets gebeurd dan krijg je meteen alle rampscenario’s om je oren via media en weblogs en dergelijke.
Feit is dat cruisen een leuke manier van vakantie vieren kan zijn, maar het is net als met die rampenhotels in Turkije en andere plaatsten in de wereld waar je voor een dubbeltje op de eerste rang wil zitten het gaat altijd ten koste van iets, kwaliteit, veiligheid etc. Volgende week zijn we dit ongeluk(want dat is het) alweer vergeten en gaan er gewoon weer mensen cruisen omdat ze het leuk vinden net als dat mensen na een vliegtuig ongeluk ook weer gewoon met het vliegtuig op vakantie gaan
Onze eerste cruise was met de love boot, ik denk 6 jaar geleden. Sindsdien gaan we ieder jaar. Het is een perfecte manier, voor ons om vakantie te vieren. Wij zijn 60 en 65 en er zijn veel meer jongere aan boord. Vooral de disco is erg in trek. Vorig jaar op een van de grootste schepen gevaren met 4000 man, dat hoeft van ons niet meer. Niet dat het druk is, helemaal niet. Maar wij hadden het gevoel, dat we een week in een groot winkelcentrum hebben rondgelopen. Alles prachtig, perfect, maar voor ons een maatje te groot. We gaan nu dan ook terug naar de kleinere schepen. Als je het een beetje uitzoekt ben je vaak klaar voor all incl 600 euro per week.
Een aanrader voor iedereen die eens wat anders wil, onze kinderen, rond de 40 vinden het ook te gek we hebben ze al 3x meegenomen onder andere een keer naar Cuba.
Paula
Ko: Ik denk dat ze jou snel overboord zouden flikkeren.
Joost, ik ben het helemaal met je eens, het leven puur an sich is al een groot risico.
Familie van ons hebben verleden jaar een cruise gedaan, ik dacht in augustus, dat ook uitgelopen is op een soort ramp, stroomuitval … geen eten, geen licht, wc’s die verstopt raakten enz. … dagenlang. Is in het nieuws geweest ook. Ze hebben nu hun buik vol van cruises, ook al kregen ze een vervangende cruise aangeboden.
Wij hebben ooit eens, jaren terug, een spotgoedkope cruise gemaakt in Kroatie, rond de Kornati-eilanden. Met een klein schip, weinig andere vakantiegenoten, maar o zo leuk en mooi ook. Wij zaten op een avond, was niet eens zo laat, met wat andere vakantiegangers in de hut, waar we zaten en ook altijd aten (het was allemaal niet zo superdeluxe), feest te vieren… d.w.z. een lekker flesje joegoslavische slizowitz, wijn en een lol dat we hadden … totdat er keihard op de deur werd gebonkt… een boze kapitein, vertaalde onze gids, die niet kon slapen van de herrie.
Maar het was wel de reis van ons leven, in dat prachtige land, waar ook verre roots van mij liggen … nog voor de grote burgeroorlog daar uitbrak.
De doop van cruiseschip Costa Concordia begon al slecht. De fles brak niet en dat is voor zeelieden is onheilsteken. Zo kennen Newyorkse brandweerlieden ook zo’n teken: als een rookie een brandje moet blussen en er verschijnt na het blussen geen witte rook, dan word je niet aangenomen. In mijn simpelheid ga ik er maar vanuit dat de ramp met dit schip blijkbaar zo heeft moeten zijn. Zo is het ook met vliegtuigrampen voor mensen die tijdens hun rit naar de luchthaven door files, stoplichten die telkens op rood gaan en andere vertragingen hun vlucht missen. Heel bizar horen zij een halfuur later per radio of tv dat “hun” toestel is verongelukt. Daar zijn talloze voorbeelden van.
@Rene, daar zijn inderdaad veel voorbeelden van. Ik schreef ooit: Er zijn tal van voorbeelden bekend waarbij mensen luisterden naar hun voorgevoel en ontsnapten aan een zekere dood. Vrijwel bij elke ramp krijgen we dit soort verhalen. Maar ook uitzonderlijke omstandigheden waardoor iemand op het nippertje voor de naderende dood werd gespaard zonder dat hij of zij daar invloed op had uitgeoefend. Ik noem mensen die uitgerekend op de 9/11 zich verslapen hadden terwijl hen dat normaal nooit overkwam. Henk Westbroek die op het laatste moment besluit een ander vliegtuig te nemen dan welke hij had geboekt niet wetende dat dit toestel vlakbij Schiphol zou verongelukken. Een goede kennis van me die door een stommiteit haar aansluiting mist voor de vlucht naar Tenerife. Ze ontkomt daardoor aan de grootste ramp uit de luchtvaartgeschiedenis ( 27 maart 1977).
Zie: http://www.kovandijkvertelt.nl/2009/09/britt-pijnenburg-en-de-waarschuwing-van-de-kosmos/