Duisberg: van Loveparade tot dodenmars

Update: 25 juli. Organisatie besluit definitief te stoppen met de Loveparade. Na 20 jaar komt daarmee een einde aan het grootste dancefeest ter wereld. Jammer dat een van oorsprong vredelievend intitiatief door een noodlottige samenloop van omstandigheden zo triest moest eindigen.

Zoals elk succesvol evenement is de start vaak het initiatief van een eenling. Het was de Duitse DJ. Matthias Roeingh die de Loveparade bedacht. Vlak voor de val van de Berlijnse muur organiseerde hij een politieke demonstratie op de Kurfürstendamm. Er kwamen 150 mensen op af. Daarna groeide zijn initiatief uit tot het grootste dansfeest ter wereld. De toestroom van de enorme mensenmassa kon de stad Berlijn niet meer aan. In 2007 werd besloten voor het feest uit te wijken naar het Ruhrgebied met iedere keer een andere locatie. Vorig jaar zou Bochum het feest organiseren maar zag daar om veiligheidsredenen van af. Het stadsbestuur kreeg veel kritiek maar zal nu opgelucht ademhalen dat ze voet bij stuk hebben gehouden.

De Loveparade kreeg navolging in Rotterdam. Met subsidie van de gemeente werd de eerste Danceparade in 1997 gehouden. Rotterdam zag het feest als een mooie promotie voor de havenstad. Geruime tijd verliep het dansfeest zonder noemenswaardige incidenten met ieder jaar weer een record aantal bezoekers. Helaas ging het vorig jaar bij de Erasmusbrug mis. Er braken vechtpartijen uit. Vervolgens ging het opnieuw mis bij een dansfeest in Hoek van Holland. Burgemeester Aboutaleb liet februari dit jaar weten geen vergunning voor de danceparade 2010 te verlenen. Van zijn kant gezien begrijpelijk. Hij is direct verantwoordelijk voor het vergunningenbeleid en wist dat na het drama in Hoek van Holland een derde drama onherroepelijk het einde van zijn carrière als burgemeester zou betekenen. Dat risico durfde Aboutaleb niet aan.

Aboutaleb kreeg vanuit de dancewereld vanzelfsprekend een lading kritiek over hem heen. Ik deel die kritiek gedeeltelijk want Aboutaleb is niet geschikt om een grote stad als Rotterdam te besturen. Feitelijk had hij na Hoek van Holland zijn biezen moeten pakken. Bij de evaluatie is duidelijk een falend beleid van zowel de burgemeester als politie gebleken. Directeur Politie Henk de Jong, stapte op, zijn collega Aad Meijboom begon onder grote druk aan een reorganisatie van het korps. Aboutaleb had er blijkbaar geen of onvoldoende vertrouwen in dat die reorganisatie in Augustus zodanig op orde was dat de Danceparade kon doorgaan. Dat geeft wel iets aan over zijn capaciteiten. Neemt niet weg dat in het licht van de huidige trieste ontwikkelingen Aboutaleb de juiste beslissing heeft genomen.

Kijken we naar de eerste berichten over het drama in Duisburg dan is hier duidelijk sprake van misrekening. Het festivalterrein was geschikt voor 500.000 feestgangers maar de toeloop was 1.4 miljoen. Dat had de organisatie zich kunnen bedenken als we naar de voorgaande edities van de Loveparade kijken. Onbegrijpelijk dat men dit niet heeft voorzien. Maar dan kijken we gelijk naar het ontstaan van de paniek. Het lijkt erop dat ook hier, gelijk zoals bij de rellen in Hoek van Holland, de politie op een onverantwoorde manier heeft ingegrepen. De toegangstunnel tot het terrein werd afgesloten en toen zou de paniek (terecht) zijn uitgebroken. Had het ook anders gekund? Zeer waarschijnlijk wel maar dat moeten we afwachten als alle berichten over het drama beschikbaar zijn.

Als voormalig organisator van grote evenementen volg ik dit soort ontwikkelingen op de voet. Ik weet dat je nooit alles kunt voorkomen. Zoals die afgebroken trap een aantal jaren geleden in Utrecht tijdens een grachtenconcert. Wie denkt daaraan? Maar een gek die door een menigte zoals in Apeldoorn kan rijden was wel te voorkomen geweest met een betere afzetting. Ook de overtrokken paniek tijdens de herdenking op de Dam had voorkomen kunnen worden. Dat bleek pas later. De paniek brak niet uit door de gek die begon te schreeuwen maar door iemand die dacht dat er in een koffertje een bom verborgen zat. De daarop volgende acties van de Politie bracht de menigte in beweging en zo werden mensen onder de voet gelopen en gewond. Gelukkig viel het nog mee vergeleken met vandaag in Duisburg. Maar als we dit soort drama’s op een rij zetten dan valt het op dat de politie bij grote evenementen niet meer op haar taak berekend is. Dat probleem doet zich dus niet enkel in ons land voor maar ook in het buitenland.

We kunnen de politie dit gedeeltelijk aanrekenen maar ook de houding van het publiek is veranderd. We raken bij het minste geringste van slag. Je krijgt dan een onbeheersbare kettingreactie. Toch zijn er gelukkig nog mensen die het hoofd koel houden. Bezoekers aan de Loveparade zouden de politie tijdig hebben gewaarschuwd voor een paniekreactie. Daar werd niet naar geluisterd. Ook bij de rellen in Hoek van Holland zouden bezoekers de politie tips hebben gegeven dat het uit de hand kon lopen. Als de politie het nuttig vindt om burgers bij hun werk te betrekken dan moeten ze waarschuwingen van dat publiek ook ter harte nemen maar blijkbaar zit dat nog niet in hun systeem. En ja, je hebt gelijk dat zo’n waarschuwing ook uit de hand kan lopen zoals met het bomkoffertje op de Dam. Dus wat is wijsheid?

12 reacties

  1. 1
    Diane zegt:

    Er wordt door de overheid en de media ook vaak onnodig paniek gezaaid. “Let op ieder verdacht koffertje wat u ziet” riepen ze eerst op. Met als gevolg dat talloze ruimtes afgezet zijn, stations ontruimd, treinen vertraagd omdat Mien uit Sittard effe dr tas vergeten was. Mensen denken voortaan het eerst aan het ergst denkbare scenario in plaats van aan het meest voor de hand liggende.

  2. 2

    @Diane, daar heb je volkomen gelijk in. Vele malen is er volkomen onnodig ingegrepen.

  3. 3
    JOLANDA zegt:

    als Apeldoornse vind ik het b*llsh*it om te zeggen dat dat voorkomen had kunnen worden!
    ja natuurlijk had dat voorkomen kunnen worden, achteraf gepraat!!
    zal ook nooit meer gebeuren denk ik , in Apeldoorn
    maar vind het hele stuk erg kortzichtig een van 1 kant bekeken

  4. 4
    sharon zegt:

    Ik raad de schrijver van dit stuk aan zich nooit meer bezig te houden met dit soort massale bijeenkomsten. Hij begrijpt niets van sociologische fenomenen, risico’s die je neemt en de manier waarop je risico s moet kunnen inschatten. Het is belachelijk om in- en uitgang dezelfde te laten zijn voor zo n grote groep mensen, zonder enige voorzorgsmaatregel. Wat een blunder met als gevolg: verlies van mensenlevens.
    Ophouden met dit onnozele gedoe, en stoppen met dit soort massabijeenkomsten is het advies. Geen burgemeester, waar dan ook moet hiervoor toestemming geven. Groot gelijk als ze dit al niet hebben toegestaan, heel goed.

  5. 5

    @Sharon, Je verwijt mij dat ik niets van sociale processen begrijp? Heb jij mijn stuk wel goed gelezen? Feitelijk zeg je dat je het volkomen met me eens bent. Er zijn grote blunders gemaakt zowel in Duisberg als in Hoek van Holland. Blunders waarover ik me opwind en ook verbaas aangezien ik zelf vele grote publiekstrekkers heb georganiseerd en daarbij aan mij als organisator een boekwerk met eisen werd gepresenteerd.

    @Jolanda, natuurlijk had Apeldoorn voorkomen kunnen worden. In de jaren negentig reed een boze bezoeker aan een jaarmarkt met zijn auto het publiek in. De reden was dat hij zijn auto niet kon parkeren op de plek waar hij dat gewend was te doen. Voor mijn evenementen huurde ik toen parkeerterreinen. Dat incident was voor mij aanleiding om bij mijn evenementen betonblokken neer te leggen. En inderdaad, enige jaren later kreeg iemand het ook op z’n heupen. De autobestuurder reed eerst bijna de beveiligers omver en wilde toen het terrein oprijden. Helaas voor hem ging dat niet.

    Welnu, we zagen bij de herdenking van het drama dat de gemeente wel betonblokken had neergelegd. Dat hadden ze eerder moeten doen. Onvoorstelbaar dat dit is nagelaten. Daarnaast had Karst Tates al eerder een poging ondernomen alvorens hij de andere route koos en uiteindelijk tegen de Naald tot stilstand kwam. Op z’n minst had deze belangrijke toegangsweg met een militair voertuig geblokkeerd kunnen worden maar ook daarover was niet nagedacht. Ja, er stonden (waarschijnlijk) twee scherpschutters maar je ziet wat het resultaat was.

  6. 6
    Klivia zegt:

    Ik vind het heel triest voor de slachtoffers en na-bestaanden, van wat er gebeurt is in Duisburg. Maar je kunt het nooit helemaal voorkomen. Nergens niet. Niet in Apeldoorn , niet tijdens een buurtfeest ,nergens. Zo is het leven nu eenmaal. Vliegtuigen storten neer, aardbevingen, gekke mensen die op menigtes in rijden, moordenaars en feesten waar het te druk is en paniek uitbreekt. Alles kan gebeuren in ons bestaan. En overal leert men weer iets bij. Maar ook soms zien we dingen over het hoofd. Dat is menselijk. En menselijk is ook dat ons iets kan gebeuren. En dood gaan doen we zeker.

    Ik vind dat de loveparade gewoon moet blijven bestaan. Net zoals als koninginnendag.
    Nog ff en we “mogen” helemaal niets meer. Zo beschaafd is de mensheid geworden.

    Programmeer ons maar als robotten…………………

  7. 7
    Luna 3 zegt:

    Klivia, helemaal mee eens!!!

    Het is gewoon dom om dezelfde in- als uitgang te creeeren en de rest hermetisch af te sluiten. Mojo hier in Nederland heeft daar ook een handje van: Die hebben hekken om (bijvoorbeeld het Lowlands) terrein heen gezet, dan mannen met honden, dan weer hekken en dan daarna diepe sloten en dergelijke. Je kunt geen kant op bij commotie. Ze doen dit alles alleen maar om meer geld te verdienen (zodat niemand stiekem onbetaald naar binnen kan) maar denken niet na over de gevolgen bij het uitbreken van dit soort ellende. Daarbij is een tunnel als enige toegang natuurlijk helemaal vragen om problemen. Ook het bijna twee keer zoveel mensen toelaten als waar het terrein op berekend is gaat helemaal nergens over natuurlijk.

    En zijn er organisatorisch geen fouten gemaakt, kan er altijd nog zoiets als brand uitbreken, of een tribune crash, of een modderstroom, enz. En als dat allemaal niet gebeurd, dan kan er ook altijd wel een gek/of meer bij zitten die op problemen uit is/zijn.

    Zelf heb ik het niet zo op dat soort massale feesten/bijeenkomsten. In het geval dat ik er toch in terrecht mocht komen, heb ik van mijn moeder geleerd om bij binnenkomst als eerste te checken waar de nooduitgangen zijn!!

    Dadelijk mag er helemaal niks meer in deze betuttelende overheidsmaatschappij. Het is begonnen bij het verbieden van de corrigerende tik. Ik zeg; gewoon doen ‘die tik’ en vooral veel door blijven dansen.

  8. 8

    @Luna, de laatste zin van je commentaar is mij uit het hart gegrepen.

  9. 9
    jikke zegt:

    Als het kalf verdronken is dempt men de put.

  10. 10
    Arnold van Diejen zegt:

    Het is jammer dat er op deze wereld geen massaal feestje kan worden gehouden , zonder dat er een geldkwestie bij komt kijken..
    De gemeente Duisberg kampte al enige tijd met het geld tekort en in mijn ogen hebben ze weer es voor de goedkoopste oplossing gekozen..
    Een smerig rangeerterrein wat veels te klein was uiteraard..

    Deze Loveparade is dan ook in mijn ogen geen Loveparade geweest..
    Hoe kan men van een parade spreken wanneer deze niet plaatsvond..?
    Hadden ze niet wijzer geweest wanneer de trucks door de stad reden en de main acts op het terrein.. , dit had de mensenmassa beter verdeeld en kon men ook spreken van een parade..

    Ach.. , ik hoop dat de Zwitsers wederom kunnen laten zien dat het wel degelijk kan..
    De streetparade in Zürich verloopt elk jaar goed en is nog minder afgezet en beveiligd..
    En wat de loveparade betrefd…:

    Deze zou juist als eerbetuigenis opnieuw moeten plaatsvinden..!!
    Laat zien dat het allemaal WEL goed kan ipv de kop int zand te steken en op te geven..

  11. 11

    @Arnold, dit was bij benadering ook mijn reactie bij Elsevier. Je kunt een dergelijk feest niet op een afgesloten terrein organiseren. Natuurlijk was het wijzer geweest om de hele stad te betrekken bij de Loveparade zoals in Berlijn en Zwitserland.

  12. 12
    Luna 3 zegt:

    Ko, die laatste zin…misschien ben je dan toch wel geschikt voor kinderen hoor ;)

    Arnold, het was meer een “love-fields” inderdaad, en waarom dat dan hermetisch afgesloten moest worden???
    En kan iemand me vertellen waarom politie en ambulance zo nodig met grote wagens door die tunnel heen moest rijden, waar iedere vierkante centimeter levens had kunnen redden? Waanzin!

RSS Feed for this entry

Geef commentaar