Eind april schreef ik in deze column dat mij het “gevoel” bekroop een maand met rampen tegemoet te gaan. Ik refereerde aan de moord op Pim Fortuyn (6 mei 2002) en de grote vuurwerkramp te Enschede (13 mei 2000). Ik kreeg helaas gelijk. Op 4 mei j.l. raakten 61 mensen gewond bij de dodenherdenking op de Dam. Gisteren de vliegramp in Tripoli waar minstens 70 Nederlanders bij zijn omgekomen. De maand is nog niet voorbij…..
Vandaag is het Hemelvaart, koud en troosteloos weer. Mijn kachel brandt en ik heb een trui aangetrokken. Op tafel branden de kaarsen voor de slachtoffers van de vliegramp maar ook voor de slachtoffers van de vuurwerkramp. Deze 13 mei is een zwarte dag maar het begin van 13 mei 2000 was vrolijk.
Het was al volop zomer geen Hemelvaart maar wel een vrije zaterdag. Ik ben vroeg naar het strand van Zandvoort gereden zodat ik mijn auto gemakkelijk parkeren kon. In Enschede scheen ook volop de zon. De bewoners van de wijk Roombeek zullen die vrije zaterdag net als ik met een goed humeur begonnen zijn. Niets wees immers op de ramp die hen zou overkomen. Ongetwijfeld hebben ze in hun tuinen of op hun balkons genietend van het prachtige zomerweer doorgebracht en lag het vlees voor de barbecue al klaar toen de brand bij SF Fireworks begon. Misschien hebben ze nog gelachen en ademloos vanuit hun tuinen naar het onverwachte vuurwerkspektakel gekeken. Maar toen kwam de klap die een complete woonwijk van de aardbodem zou wegvagen.
Achteraf bezien viel het aantal dodelijke slachtoffers (23) ten opzichte van de omvang van de verwoestingen mee. Desalniettemin raakten ruim 900 mensen licht tot zwaar gewond, werden 200 huizen volkomen vernietigd, 1500 huizen en 500 bedrijven zwaar beschadigd. Enschede is niet de grootste ramp uit onze naoorlogse geschiedenis. Dat was de watersnood in 1953. Maar Enschede is wel een ramp die tot op de dag van vandaag de gemoederen bezig houdt omdat de oorzaak nog altijd omgeven is met speculaties.
Wat is er met de maand mei aan de hand? Waarom gebeurt er aan het begin van de zomer zoveel narigheid? Is daar een verklaring voor te geven? Die vraag heb ik voorgelegd aan een astroloog. Zijn antwoord zul je in de loop van de volgende week hier lezen. Ondertussen vond ik een lijst van alle rampen die ons land hebben getroffen. Klopt mijn stelling dat mei een typische rampmaand is? De lijst kun je hier vinden. Ik ben gaan turven vanaf 1900 tot heden.
Kijken we uitsluitend naar de gebeurtenissen en niet naar de omvang en de gevolgen. (we tellen de slachtoffers en de schade niet op) Dan staat niet mei maar januari bovenaan met 8 rampen. Februari en september volgen met 7. Mei, november en oktober ieder met 6. Opvallend is niet mei maar april. In honderd jaar was de “aanslag” in Apeldoorn de enige.
Opmerkelijk is de betrokkenheid van Nederlanders bij rampen in het buitenland. Bij de aanslag op de Twins was slechts 1 dode van Nederlandse afkomt te betreuren. Helaas spannen we de kroon bij vliegrampen. Misschien niet zo verwonderlijk omdat we een reislustig volkje zijn. Die reislust kostte de afgelopen 60 jaar bijna 900 Nederlanders hun leven en dan tellen we vele busrampen en ongelukken met schepen niet mee.
Tot slot de beruchte Hemelvaartstorm van 12 mei 1983. Dat stukje weergeschiedenis is uniek. Nooit kwam een storm zo plotseling op. Er waren 10 dodelijke slachtoffers.