Je hebt het een paar dagen moeten doen zonder nieuwe columns. Het is het aloude liedje: bloggen kost tijd en geld, daarom moet er zo nu en dan hard gewerkt worden om te overleven. Maar er staat weer een nieuwe website online. Mijn klant zegt tevreden te zijn en dus kan ik even stoom afblazen.
Als Ko niet blogt zit het journaille blijkbaar verlegen om nieuws en worden de gaten in de nieuwsvoorziening opgevuld met oude verhalen. Allereerst een berichtje van een Braziliaanse scheidsrechter die per “vergissing” met een rood slipje in plaats van een rode kaart zwaait. En dan het nieuws van de kat die je overlijden voorspelt. Het verhaal van de rode slipjes fetisjist is zes jaar oud en de voorspellende kat in het verzorgingstehuis staat ruim twee jaar op mijn weblog.
Ik meen dat het onlangs een Parijse krant was die het overlijden meldde van een bekende acteur. Hij zou om het leven zijn gekomen bij een ernstig auto-ongeluk. Dat ongeluk had inderdaad plaatsgevonden maar dan wel 6 jaar eerder. De acteur in kwestie was nog springlevend en zal met verbazing het bericht van zijn heengaan hebben gelezen.
Dit soort blunders kwamen voorheen geregeld voor. Maar toen hadden we nog geen Internet en was het onbegonnen werk om tientallen bronnen te checken. Nu vrijwel iedereen op het Internet is aangesloten en we allen beschikken over een mobieltje, is het natrekken van een nieuwsfeit kinderspel. Niet voor sommige journalisten, zoals blijkt. En dan komen we gelijk op het item van de krant in nood. Abonnementen en advertentie-inkomsten blijven dalen.
Hoewel de voorbeelden van missers die ik geef niet wereldschokkend zijn zegt het wel iets over de werkwijze van sommige redacties. Wie betaalt voor zijn dagelijkse portie papieren wereldleed mag accuratesse verwachten van de verslaggevers. Daar hapert dus nog wel eens iets aan. Door vergaande bezuinigen maken de redacties steeds vaker gebruik van nieuws dat wordt aangeleverd door grote persbureaus. Meestal gaat dat goed. Maar als er een foutje in geslopen is of pertinente onjuistheden dan lezen we dat in bijna alle kranten.
In de goede tijd van de kranten ging dat toch anders. Dan werd een aangeleverd nieuwsitem voorzien van eigen commentaar. Als je dan de Telegraaf en de Volkskrant naast elkaar legde las je twee verschillende versies van hetzelfde verhaal. Dat had in de eerste plaats te maken met de politieke voorkeur van de hoofdredacties. Daarnaast trokken de journalisten de berichten na of vulde ze aan met eigen achtergrond informatie.
Goed journalistiek onderzoek kost tijd en geld. Ondertussen moet de krant gevuld worden want de adverteerders verwachten dit. De scholen voor journalistiek en de communicatie – opleidingen leveren wagonladingen aankomende verslaggevers af. Die hebben geen netwerkje opgebouwd en plukken het nieuws van het Internet af. En zo kan het dan gebeuren dat een berichtje van een blogger de krant haalt. Maar dan is het wel zo verstandig om even met die blogger contact op te nemen of op z’n minst te kijken naar de datum waarop het artikel in gesplaatst. Dat gebeurt dus zelden.
Oud nieuws hoeft overigens niet gedateerd te zijn. Dat klinkt tegenstrijdig maar wat ik bedoel zijn signalen die we oppikken waar we de impact pas vele jaren later van gaan merken. Neem de heftige discussie over de kilometerheffing. Ik schreef twee jaar geleden een column over fileleed en kilometerheffing. Of neem mijn verhaal over premies die omhoog gaan als we niet gezonder gaan leven. Laat nu uitgerekend de Raad voor de Volksgezondheid en Zorg met een dergelijk voorstel op de proppen komen.
Oud nieuws kan zo maar weer actueel zijn. Toch zullen de kranten in de strijd om te overleven het juist moeten hebben van hun betere journalistieke prestaties waarmee ze de webloggers een mijl voor zijn. Blunders zoals hierboven gemeld mogen daarom niet voorkomen.
