Ko van Dijk vertelt

Update 09 -10-09 Buma zwicht voor druk van Bloggers

De directeur van de Buma-Stemra Cees Vervoord verlaat per 1 maart 2010 de organisatie. Zoals we wel vaker zien bij vertrekkende captains willen ze graag iets achterlaten waaraan voor eeuwig hun naam verbonden is. De inkomsten bij de Buma lopen terug en nu heeft Cees bedacht dat er geld bij de webloggers is te halen. Vervoord is van mening dat de weblogger gelijk gesteld kan worden aan de Bakker en heeft daar zijn incassomodel op gebaseerd.

Vanaf 1 januari wil Cees 150 euro vangen van elke weblogger die YouTube filmpjes op zijn weblog heeft staan. Cees is royaal want voor dat bedrag mogen bloggers 6 filmpjes linken en die ook nog regelmatig wisselen. Verlekkerd kijkt Cees naar de weblogcommunities zoals Hyves en Web-log. Hyves heeft 10 miljoen leden met een pagina. Web-log heeft ongeveer 40.000 actieve webloggers. Tel uit je winst!

Als de plannen van Cees doorgaan kan hij ongetwijfeld rekenen op een forse afscheidsbonus zoals te doen gebruikelijk bij zijn functie. Cees heeft er dus alle belang bij niet gedwarsboomd te worden. Dan heeft hij pech want niet alleen komen de webloggers in opstand, ook de politiek bemoeit zich ermee. CDA, GroenLinks en de SP hebben hun afkeuring laten blijken. De PVV is te druk met Marokkaantjes pesten, en de notoire zakkenvullers van de PvdA zullen Cees Vervoord ongetwijfeld steunen. Maar wat doet onze VVD? Hult Mark Rutte zich in stilzwijgen of pakt hij deze gelegenheid met beide handen aan om zieltjes te winnen? Vervoord zegt zich niets aan te trekken van de politiek. De wet zal eerst veranderd moeten voordat de Buma een halt toe kan worden geroep. Juristen zullen daar ongetwijfeld een andere mening over hebben.

Persoonlijk ben ik blij met de nu ontstane commotie. Het wordt hoog tijd de auteurswet, die stamt uit 1912, grondig te herzien. Oorspronkelijk was die wet bedoeld om commercieel misbruik van andermans rechten tegen te gaan. We zijn bijna een eeuw verder. Voor het bewerken, openbaar maken en vermenigvuldigen van muziek, foto’s, films en teksten staan ons tal van middelen beschikbaar die anno 1912 nog moesten worden uitgevonden zoals radio en televisie. Luisteraars en kijkers trek je door muziek en beelden uit te zenden. Met die muziek en filmbeelden verdienen de uitzendgemachtigden geld en dus is het logisch dat de makers betaald worden. Maar of dat wel zo logisch is valt nog te bezien.

Zonder radio en televisie zouden er geen Cd’s worden verkocht en de muziekindustrie niet of nauwelijks bestaan. De uitvoerende artiesten zouden veel meer moeite hebben een naam op te bouwen en zeker niet zulke riante gages voor hun optredens kunnen vragen als nu. De naamsbekendheid valt en staat met de bereidheid van de media aandacht aan je product en presentatie te besteden. Marco Borsato heeft daarover nimmer te klagen gehad maar Dries Roelvink loopt al jaren te leuren. Door de fratsen die hij moest uithalen om in de publiciteit te komen werd Roelvink bekender dan door zijn muziek.

Promotie is dus van wezenlijk belang, voor zowel de uitvoerende als voor componisten en tekstdichters. Voorheen was de muziekbranche overgeleverd aan de goodwill van de zendgemachtigden. Met de komst van het Internet is dat veranderd. Met bescheiden middelen kan iedereen zijn eigen promotie ter hand nemen. Een website is snel gemaakt. Een bestandje van je muziek eveneens. En met je mobiele telefoon schiet je een filmpje dat je kunt uploaden naar videokanalen zoals YouTube. Met een beetje geluk wordt je ontdekt door het publiek en kun je aan een zegetocht beginnen. Dat overkwam Esmee Denters en vrij recent Laura Jansen.

Webloggers, met goed bezochte weblogs, kunnen van onschatbare waarde voor de muziekindustrie en artiesten zijn. Vooral als we hoog in Google staan. Google maar eens op Laura Jansen of op Roger Cicero. Dan zul je zien dat beiden namen gekoppeld aan mijn weblog zijn. Met Eva Cassidy heb ik maanden op nummer 4 in Google gestaan. Inmiddels hebben duizenden andere webloggers aandacht aan haar geschonken en sta ik nog ergens onderaan. Mijn doel is echter bereikt. Nee, ik heb er geen cent voor ontvangen maar daar lig ik niet wakker van. Ik maak op mijn weblog promotie voor artiesten die ik goed vind in de hoop dat bezoekers mijn enthousiasme delen. De commerciële kant heb ik me nooit mee bezig gehouden. Maar misschien moet ik dat nu wel gaan doen.

Cees Vervoord wil geld van ons vangen. Prima, dan kan Cees een tegenrekening tegemoet zien. Zo ontdekte ik in een zeer vroeg stadium Adele Adkins. Ik plaatste een YouTube filmpje op mijn weblog en stuurde Giel Beelen een mailtje. Tot mijn verbazing pakte hij de tip op. Adele werd een wereldster. Zonder mijn inspanning was dat ook wel gelukt want ik was niet de enige die aan haar voeten lag. Maar alle beetjes helpen. Mijn pagina over Eva Cassidy is door andere weblogs gelinkt of gekopieerd. Dagelijks ontvang ik ongeveer 50 hits op Laura Jansen. Ik acht het niet onmogelijk dat mijn drie positieve stukjes over Laura mede hebben bijgedragen aan een uitverkocht Paradiso.

Regelmatig komt het voor dat professionals werkzaam in de entertainment industrie de weblogs afstruinen op zoek naar nieuws en achtergrondfeiten. Tips van webloggers worden steeds vaker serieus genomen. Zo ontdekte MOJO op mijn weblog een filmpje en een verhaal over de toen nog totaal onbekende Lilly Allen. Een televisiemaker werd geboeid door mijn verslag over Swing Girls. En ik heb al vele enthousiaste mailtjes ontvangen van muziekliefhebbers die op mijn aanraden naar een concert van Roger Cicero zijn geweest.

Mijn weblog is niet toonaangevend. Ik ben voor de muziek maar een heel klein promotiekanaal. Maar dat kleine beetje goodwill heeft al het nodig te weeg gebracht. Andere webloggers besteden veel meer aandacht aan muziek en nieuw talent dan ik. Hun impact is vele malen groter. Voor YouTube filmpjes gaan betalen is het paard achter de wagen spannen. Niet alleen ik maar vele webloggers met mij zullen besluiten niet meer te schrijven over muziek. Per slot verdienen we geen cent met onze inspanningen.

Al jaren staat de Buma-Stemra ter discussie. Het is een grote organisatie met veel overhead. De kosten die deze organisatie maakt voor de inning van de rechten zijn astronomisch. Wat er uiteindelijk netto overblijft wordt verdeeld onder drie partijen: componisten, tekstdichters en muziekuitgevers. De verdeling is 33.3%. Alleen om geld te ontvangen moet je aangesloten bij de Buma zijn. In ons land is minder dan de helft van alle componisten en tekstschrijvers lid van de Buma. De vergoedingen zijn zo gering dat het alleen voor de grote namen die hits scoren zinvol is.

Er blijven dus tienduizenden over die geen binding met de Buma hebben maar wel gedupeerd zullen worden door de graaicultuur van Cees Vervoord en de zijnen. Onder de gedupeerden zien we uitvoerenden die tevens hun eigen teksten en muziek schrijven. Die groep is vooral gebaat bij zoveel mogelijk aandacht en benutten optimaal de gratis mogelijkheden van Twitter, My-space en YouTube. Ze hopen te worden gelinkt door webloggers, weblogcommunities zoals Hyves of Facebook en muziekgerelateerde websites. Deze musici willen zoveel mogelijk optreden. En plaatsen daarvan vervolgens de filmpjes op YouTube. Het is technisch vrijwel ondoenlijk om onderscheid te maken welke YouTube filmpjes nu wel of niet onder de Buma-Stemra vallen. Juridisch zit de wet zo krom in elkaar dat een artiest die zijn eigen muziek en filmbeelden op het Internet plaatst het risico loopt daarvan rechten te moeten afdragen aan de Buma ook als hij zelf geen lid van deze organisatie is.

De auteurswet is onvoldoende aangepast aan de nieuwe tijd. Dat maakt het mogelijk voor dubieuze bedrijfjes zoals Cozzmoss en Brein de mogelijkheden van een achterhaalde wet optimaal te benutten. Grotere organisaties zoals de Buma “zien” een gat in de markt en haken bij de dubieuze collega graaiers aan. Als door de overheid hier geen paal en perk aan wordt gesteld, ontstaat er op het Internet een gelegaliseerde wildwestcultuur. Particulieren worden afgeperst, rechters en advocaten zullen handen te kort komen. Maar minstens zo belangrijk is dat creatief talent geen kans meer krijgt om zich te profileren.

Het moge duidelijk zijn dat ik fel gekant ben tegen de plannen van Cees Vervoord. Deze man heeft een knuppel in het hoenderhok gegooid en kan hem als een boemerang terugverwachten. Laat ik besluiten met een heel toepasselijk YouTube Filmpje en zeggen: Hand in Hand kameraden. Geen woorden maar daden. Tegen de Buma zeggen we Neen! (Eigen tekst en valse noten: rechtenvrij)

Gepost door Ko van Dijk op oktober 8th, 2009 om 18:33
Categorie: Cultuur en Omroep, Muziek  |  Je kunt scrollen tot het eind van deze pagina en je commentaar posten. Pingen is niet toegestaan.