
Google heeft een nieuwe dienst: Checkout. Die is in het leven geroepen om de kranten gunstig te stemmen. De uitgevers willen immers zelf met een betaalsysteem komen en Google zou Google niet zijn om de kranten die dienst gelijk aan te bieden. Natuurlijk zit daar een marketinggedachte achter. Immers, Google wil in staat blijven de beste zoekmachine te zijn. Dat lukt niet als uitgevers hun content voor Google onzichtbaar maken. Maar het succes van Checkout laat nog op zich wachten.
Stel jij je voor dat je mijn artikelen alleen kunt lezen als je eerst een paar eurocenten hebt betaald. Wedden dat ik je dan nooit meer zie? Ik geef je groot gelijk. Bij de misdaadjournalist Hendrik Jan Korterink kun je het begin van een (archief)artikel lezen. Wil je meer dan moet je 1.30 euro betalen. Voor 30,- euro mag je een half jaar rondneuzen. Ik heb geen flauw idee hoeveel mensen dat doen maar HJK zal er niet rijk van worden.
Sterrenstek lukt het wel om betalende lezers te werven. Maar die site draait toch vooral op sex en Story-achtige verhalen. Niet verwonderlijk want één van de mensen achter die site is roddeljournalist Rob Vuurens. Samen met twee collega’s is hij Sterrenstek begonnen. Vanuit zijn woonplaats in Portugal levert hij de content aan. Rob kan er goed van leven. Betalen voor aan seks gerelateerde content, vinden we normaal. Blootfoto’s van beroemdheden zijn nog altijd gewild. We herinneren nog de ophef over heimelijk genomen naaktfoto’s van Manon Thomas. Ondanks dat Manon zich zeker niet hoefde te schamen maakte ze er één groot drama van. En dat is smullen natuurlijk voor weblogs zoals Sterrenstek, Geen Stijl en VK.
Sterrenstek zou geen cent verdienen als deze werd gevuld met gewone nieuwsberichten of verhalen zoals je op de meeste weblogs leest. Hoe komt dat? We willen graag op de hoogte worden gehouden van het laatste nieuws maar niet als daarvoor betaald moet worden. De reden is dat we vanaf de beginjaren van het Internet zijn verwend met alles gratis. Gratis nieuws, gratis programma’s en gratis informatie. De oprichters van het Internet hadden geen commercieel oogmerk. Doelstelling was informatie delen en verspreiden. De zogenaamde Nieuwsgroepen stonden aan de basis van het Internet.
Internet was ook duur. Je moest nog verbinding maken met een 56K-modem. Elke minuut dat je online was tikte de meter van je telefoonaanbieder door. Ik kan me de rekeningen van 800 gulden per maand nog goed herinneren. Pas met de komst van de snelle en goedkope ADSL-verbindingen werd de commerciële exploitatie van het Internet lonend. Dat was ook het moment dat de dagbladen massaal op het Internet doken. Ik meen dat het een Zwitserse krant was die in haar enthousiasme voor de elektronische snelweg de gedrukte versie geheel verving voor een Internetuitgave. Prompt ging de krant failliet. Niemand was bereid een abonnement te betalen voor digitale nieuwsvoorziening.
Kranten klagen dat het Internet hen niets oplevert. Hun aanwezigheid op het Internet gaat ten koste van de gedrukte en betaalde oplage. Daarnaast kijken ze met gemengde gevoelens naar het grote leger webloggers dat content knipt en plakt. Het mag volgens de auteurswet niet maar ga er maar eens aan beginnen alle webloggers die de wet overtreden aan te pakken. Betaalde content schakelt de concurrentie van de webloggers grotendeels uit, zo wordt er gedacht in de krantenwereld. Een misvatting want steeds meer webloggers doen aan vrije nieuwsgaring of plaatsen achtergrondverhalen die de gevestigde media om tal van redenen niet bereid zijn te publiceren.
Wat de krantenuitgevers blijkbaar niet willen inzien is dat hun marketingmodel voor het Internet verouderd is. Men denkt nog op de manier waarop de gedrukte krant al decennia tot stand komt. De Journalist, het vakblad voor de journalistiek, hield de salarissen van eindredacteuren eens kritisch tegen het licht en constateerde dat die functies dik worden overbetaald. Salarissen van boven de 150.000 zijn geen uitzonderingen. Journalisten hebben het bij de gevestigde media ook niet slecht. 56.000,- tot € 82.000,- mogen we tot de goed tot zeer goed betaalde banen rekenen. Redacties kosten dus veel geld.
De toegankelijkheid van het Internet vereist dat het nieuws 24 uur en 7 dagen in de week actueel moet zijn. Dat betekent een dubbele bezetting op de redactieburelen. Met de hierboven genoemde salarissen een kostbare aangelegenheid. De oplossing ligt voor de hand: het aantrekken van goedkopere krachten. Die zijn er volop want de media-opleidingen leveren jaarlijks honderden gemotiveerde, beginnende journalisten af die niet of nauwelijks aan de slag komen. Maar de grootste fout die de krantenuitgevers hebben gemaakt is dat ze hun reclame-inkomsten niet afdoende hebben beschermd tegen de opkomst van de nieuwe media.
Ik heb het vaker genoemd: de Telegraaf, marktleider in de autobranche, verloor haar klanten aan autosites zoals Autoscout. Speurders kreeg concurrentie van Marktplaats. De Volkskrant, vooral gelezen wegens de vele vacatures voor hoger personeel, werd genadeloos in de wielen gereden door Monsterboard. En zo kan ik nog wel even doorgaan met het opsommen van marketingmissers. Dat het ook anders kan bewijst Ilse Media. Oorspronkelijk begonnen met een zoekmachine bedacht door een ict-specialist is het bedrijf in betrekkelijk korte tijd een zeer winstgevende onderneming geworden in medialand. Ilse zag goed waar het geld te verdienen is. Met een betrekkelijk klein team werd een miljoenen bedrijf opgebouwd dat uitsluitend leeft van Internetactiviteiten. Niet alle onderdelen zijn even lucratief maar door haar gestroomlijnde organisatie zonder overhead kunnen ook de minder winstgevende onderdelen blijven voortbestaan.
Wat de kranten nu willen is een soort pay-per-view. Geen nieuw idee want pay-per-view was ook het droombeeld van televisiemakers. Voor sportuitzendingen bijvoorbeeld of films. Tot nu heeft het niet gewerkt. De kabelaars experimenteren er al jaren mee maar het succes is matig. Dat moet een signaal zijn voor de gedrukte media. De kranten kunnen ook zonder betaalde content overleven maar dan zal men het moeten zoeken in kleinere organisaties, efficiëntere bedrijfsvoering en vooral de kwaliteit van de artikelen. De Internetter is een koppensneller. Hij wil actuele nieuwsfeiten, geen achtergrondverhalen. Die achtergrondverhalen leest hij ’t liefst op een rustig moment in zijn luie stoel of op zondag in bed. Als de kranten hun Internetcontent afstemmen op wat men later uitgebreider kan lezen in de gedrukte versie komt alles nog best goed. Wie weet valt het kwartje. Zo niet dan voorspel ik een enorme doorbraak van de gratis kranten zoals de Pers, Spits (Telegraaf) en Metro. Die nemen lachend het stokje van de gevestigde, gedrukte media over en zullen moeiteloos het Internet veroveren met hun gratis content.

Diezelfde Rob Vurens doet met sterrenstek nog aan oplichting ook,vele namen worden gebruikt en als je een naam van een bekend iemand intoetst kom je er na je geld kwijt te zijn achter dat er helemaal niets over deze persoon aanwezig is. Het is dus niets anders dan naamsmisbruik.
Geen zinnig mens zal op internet betalen voor welke content ook. Alleen de duistere rukkertjes zitten met hun creditcards klaar bij de pornosites en zelfs die hebben al minder omzet.